Trump không cần chờ quốc hội cho phép tấn công Syria

Tổng thống Mỹ là tổng tham mưu trưởng của quân đội và hải quân, theo quy định của Hiến pháp Mỹ.

Tổng thống Mỹ Trump. Ảnh: AFP.
Tổng thống Mỹ Trump. Ảnh: AFP.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis cho biết Tổng thống Trump được pháp luật cho phép ra lệnh tấn công Syria, mà không cần quốc hội thông qua. Quyền này dựa trên Điều 2 của Hiến pháp Mỹ, quy định Tổng thống Mỹ là Tổng tư lệnh của Quân đội và Hải quân Mỹ, CNN đưa tin. 

“Chúng tôi tin rằng Tổng thống có lý do để bảo vệ các lợi ích sống còn của Mỹ và đó là điều ông ấy đã làm tối nay với quyền hạn mà Hiến pháp quy định”, ông Mattis nói. Tổng thống Mỹ Trump tối ngày 13/4 theo giờ Washington tuyên bố đã ra lệnh cho lực lượng vũ trang Mỹ tấn công các mục tiêu liên quan đến năng lực vũ khí hoá học của Syria. 

Theo ông Steve Vladeck, Giáo sư về luật an ninh quốc gia, nguyên bản trong Hiến pháp Mỹ hay tiền lệ không nói rõ khi nào tổng thống cần quốc hội thông qua việc sử dụng sức mạnh của quân đội. Hiến pháp phân chia quyền liên quan đến chiến tranh của quốc hội và tổng thống, để ngỏ khả năng chính xác khi nào cần có sự thông qua quốc hội đối với việc sử dụng lực lượng quân sự.

Điều 1 của Hiến pháp Mỹ quy định quyền của quốc hội về tuyên chiến, thiết lập và ủng hộ các đội quân, cung cấp và duy trì hải quân, đưa ra các quy tắc để chỉ đạo quân đội và cung cấp tài chính cho tất cả các hoạt động của quân đội. Trong khi đó, Điều 2 của Hiến pháp quy định tổng thống Mỹ có quyền hành pháp, trở thành tổng tư lệnh của quân đội, quyền mà hầu hết tất cả các tổng thống đều diễn giải theo cách được sử dụng quân đội mà không cần quốc hội cho phép.

Chiến dịch tấn công của Mỹ được thực hiện với sự phối hợp của các lực lượng vũ trang Pháp và Anh, sẽ được duy trì đến khi Syria dừng sử dụng các chất hoá học bị cấm. Tuyên bố của ông Trump được đưa ra một tuần sau khi chính quyền Tổng thống Syria Bashar Assad bị phương Tây cáo buộc tấn công hoá học tại thành phố Douma, ngoại ô Damascus hôm 7/4 làm khoảng 70 người chết. Syria đã bác bỏ các cáo buộc dính líu đến vụ tấn công.

Khánh Lynh